Jan Pieterszoon Coen door Lambertus Zijl
© Jan Derwig, Amsterdam
4. Drie Amsterdamse helden
Op drie hoeken van de Beurs van Berlage staat een held: Gijsbrecht
van Amstel, de legendarische grondlegger van de stad Amsterdam;
Jan Pieterszoon Coen, 17de eeuws admiraal en landveroveraar; Hugo
de Groot, beroemde rechtsgeleerde, internationaal vermaard en daarmee
symbool voor de betekenis van Amsterdam.
Opvallend is dat deze beelden alle drie binnen het gevelvlak vallen.
Dat was in 1903 revolutionair: zoals nog goed te zien is op het
Centraal Station en het Rijksmuseum staken beelden en andere versieringen
in die tijd juist buiten het gevelvlak. Zo kregen ze des te meer
nadruk.
Berlage vond dat overdreven. Hij streefde juist naar eenvoud en
helderheid. Daar hoorde volgens hem bij dat de gevel één
geheel was. Al het andere (kozijnen, deuren, trappen en dus ook
beelden) behoorde daar ondergeschikt aan te zijn. |